۲۳ درصد خشکیهای زمین درگیر تخریب؛ هشدار کارشناسان درباره فرسایش خاک و مدیریت ناصحیح منابع
مدیر آب و خاک استان مرکزی اعلام کرد: روند فزاینده فرسایش خاک، تغییر کاربری اراضی و بهرهبرداریهای ناصحیح، ظرفیت تولیدی زمین را کاهش داده و سلامت محیط زیست و توسعه پایدار را با تهدید جدی مواجه کرده است.
به گزارش روابط عمومی سازمان جهادکشاورزی استان مرکزی،
رسول شمسی در جلسه شورای تحقیقات کشاورزی به مناسبت روز جهانی خاک گفت:، تخریب زمین بهعنوان یکی از مهمترین اشکال تخریب محیط زیست در جهان شناخته میشود و طی چهار دهه اخیر از تمرکز صرف بر خاک به ابعاد گستردهتر محیط زیست تغییر یافته است. وی افزود: بر اساس مطالعات جهانی، ۲۳ درصد از خشکیهای زمین تخریب یافتهاند و سالانه بین ۵ تا ۱۰ میلیون هکتار به این اراضی اضافه میشود. این روند ناشی از عواملی چون افزایش جمعیت، فعالیتهای کشاورزی و صنعتی، مدیریت ناصحیح منابع، تغییر کاربری زمین و کاهش ظرفیت تولیدی خاک در ابعاد فیزیکی، شیمیایی و زیستی است.
رسول شمسی تأکید کردند: تخریب زمین زمانی رخ میدهد که شدت آسیبها فراتر از ظرفیت بازسازی و احیای طبیعی زمین باشد و توان تابآوری آن کاهش یابد. این فرآیند پویا و تدریجی، با اثرات تجمعی، آسیبپذیری جوامع زیستی و انسانی را افزایش میدهد و نقطه مقابل سلامت زمین محسوب میشود.
در این نشست علمی، محققین مرکز تحقیقات کشاورزی استان مرکزی به مفاهیم کلیدی همچون Land (زمین)، Land Cover (پوشش زمین) و Land Use (کاربری زمین) مورد بررسی قرار گرفت. زمین بهعنوان بخش خاکی کره زمین، شامل لایههای زیستی، آبهای سطحی و زیرزمینی، جوامع گیاهی و جانوری و آثار فعالیتهای انسانی از گذشته تاکنون است. پوشش زمین شامل پوششهای طبیعی و مصنوعی مانند گیاهان، بیابانها، یخها و سازههای انسانی بوده و کاربری زمین به دخل و تصرف انسان در این اراضی اطلاق میشود که بهعنوان «رد پای انسان» یا Human Footprint شناخته میشود.
محققین مرکز تحقیقات استان مرکزی راهکار اصلی مقابله با این بحران را مدیریت پایدار زمین دانستند؛ رویکردی که با بهرهگیری از شیوههای مدیریتی مناسب، وضعیت اکولوژیکی زمین را ارتقا داده و منافع اقتصادی و اجتماعی بهرهبرداران را بهبود میبخشد.
همچنین بر اهمیت مدیریت زراعی، حفاظت خاک، آموزش بهرهبرداران و اجرای پروژههای جامع مدیریت حوزههای آبخیز تأکید شد.
در پایان جلسه محققین مرکز تحقیقات کشاورزی استان مرکزی گفتند: توجه به سلامت زمین و توسعه پایدار، نهتنها برای تأمین نیازهای نسل حاضر بلکه برای حفظ ظرفیت تولیدی و زیستی زمین در آینده ضروری است.
نظر دهید